مدیریت پسماند

نقش ها و مسئولیت ها در سیستم مدیریت پسماند

سیستم مدیریت پسماند مناسب باید موجب درگیر شدن و مشارکت کلیه طرف های درگیر و ذی نفعان به شرح زیر شود:

1) دولت: مقامات محلی و منطقه ای، شامل شهرداری ها و شوراهای شهر، بخشداری ها، استانداریها، دهداریها و شوراهای روستایی، دستگاه های نظارتی شامل سازمان حفاظت محیط زیست و وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی، موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی.

2) تولیدکنندگان زباله: شامل ساکنان شهرها و روستاها، بخش های صنعتی، کشاورزی و خدماتی اعم از دولتی و خصوصی، بیمارستانها، وزارتخانه های مربوط شامل وزارت نفت، نیرو، صنایع و معادن، جهادکشاورزی، بازرگانی و ...

3) دستگاه های اجرایی: خدمات دهندگان، مسئولان و پیمانکاران جمع آوری، حمل و نقل و بازیافت، پردازش، تبدیل و دفع پسماندها، شامل بخش های خصوصی و دولتی.

4) تشکل های غیردولتی: به عنوان نهادهای مدنی واسطح که نقش اطلاع رسانی مشارکت و ظرفیت سازی را به عهده دارند.

5) راسنه های گروهی: به طور خاص رسانه هایی که توسط دولت اداره می شوند یا رسانه های ملی که نقش اطلاع رسانی و آگاه سازی و ظرفیت سازی عمومی را به عهده دارند.

6) سایر: مانند شرکت های مشاور، دانشگاهها و ... (عطائی یادگاری، 1388: 12).

 جدول نقش ها و مسئولیت های تصریح شده در قانون مدیریت پسماندها (1383)

ردیف

مقش/ مسئولیت

سازمان/ نهاد متولی

ماده قانون

1

مدیریت اجرایی در شهرها

شهرداری ها

7

2

مدیریت اجرایی در روستاها

دهداری ها

7

3

مدیریت اجرایی در فراتر از شهرها و روستاها

بخشداری ها

7

4

تهیه ساختار سازمانی و شرح وظایف مدیریت های اجرایی

وزارت گشور

10

5

نظارت بر حسن اجرای این قانون

سازمان حفاظت محیط زیست

22

6

دستورالعمل دریافت هزینه تولید پسماند

وزارت کشور

8

7

تعرفه های دریافت هزینه تولید پسماند

شوراهای شهر

8

مأخذ: عطائی یادگاری، 1388: 12

 مدیریت پسماند در ایران

نرم جهانی تولید زباله و پسماند به ازای هر فرد ۳۰۰ تا ۴۰۰ گرم است که این سرانه در کشور ما برای هر فرد ۷۰۰ تا ۸۰۰ گرم می‌باشد. این یعنی میانگین تولید زباله در ایران  2 برابر نرخ جهانی است. برای دفع پسماندهای شهری تا سال 1374 حدود 85 درصد از شهرهای ایران از روش تلنبار در زمین یا سوزاندن استفاده می کردند و 15 درصد بقیه از روش های دفع در زمین از طریق ترانشه و ریختن پسماندها در آن و پوشاندن روی آن با خاک استفاده می کردند. در سالهای اخیر در چند شهر با کمک وزرات کشور و شهرداری ها طرح های دفن بهداشتی انجام شده است (عطائی یادگاری، 1388: 11).

مدیریت پسماند در تهران

بررسی و مقایسه میزان تولید زایدات جامد در مناطق بیستگانه شهرتهران با برآورد جمعیت شهری در سال 1379 نشانگر آن است که سرانه تولید زباله هریک از شهروندان تهرانی به طور متوسط حدود 750 گرم در روز می باشد. همچنین بالاترین میزان تولید زایدات در فصل تابستان و کمترین میزان تولید مربوط به فصل زمستان است (وارسته بازقلعه، 1388: 18).

مدیریت پسماند در مشهد

بر اساس گفته شهردار محترم مشهد، پسماندهای تولیدی در مشهد مدیریت شده و حدود 45 درصد آن تبدیل به کمپوست، 23 درصد بازیافت و بقیه دفن بهداشتی می‌شوند. تنها حدود 3.5 تا پنج درصد از جداسازی زباله‌ها در مبدأ انجام می‌شود (خبرگزاری فارس، 1/2/1390).

روزانه در مشهد نزدیک به ۱۶۰۰ تا ۱۷۰۰تن زباله تولید می‌شود، از این میزان بین ۲۵ تا۳۰درصد آن را زباله‌های خشک تشکیل می‌دهد که قابلیت بازیافت دارند (روزنامه شهرآرا، مورخ 31/1/90).

در کشورهای توسعه یافته بهره‌گیری از منابع تجدیدپذیر برای تولید انرژی جایگاه ویژه‌ای دارد؛ موضوعی که در کشور ما به‌دلیل پایین بودن هزینه‌های انرژی تاکنون به‌صورت جدی محقق نشده است. 6/1 مگاوات برق تولیدی کشور از گاز حاصل از دفن زباله‌ها در کشور تولید می‌شود. سهم مشهد با تولید یک درصد برق، بیشتر از همه است (روزنامه همشهری، 2/3/1389).

/ 0 نظر / 27 بازدید